3 Şubat 2009 Salı

Endüstriyel Tesislerde Patlama-Yangın ve Personel Güvenliğinin Esasları

Ülkenin ayakta durmasını sağlayan birçok işletme ve kuruluşların başında hiç şüphesiz endüstriyel tesisler ya da organize sanayi bölgeleri kapsamındaki tesisler akla gelmektedir.
Son yıllarda da yüksek yapıların yanında endüstriyel yapıların hızla arttığı görülmektedir. Ancak bu yapıların tasarımında o yapının genel güvenliğine kısmen ilgi duyulmuş ve çoğu yapılar normal standartlarda yapılmaya devam etmektedir. Bir tesisin ya da bir işletmenin kuruluş amacında; ekonomiye katkı sağlanması, kâr elde edilmesi en başta gelen hususlardır. O halde o tesisin her yönden verimli olması o ortamın almış olduğu ya da önlemlerinin alındığı güvenlik esaslarıdır. Genel güvenlik esaslarının en iyi, en verimli ve son teknolojilerle donatılmış olması, o tesisin verimli ve yüksek kapasite ile çalışmasıyla orantılıdır.
Günümüzde güvenlik denince hemen o tesiste görevli şef veya müdür konumundaki kişilerin işyerinde aldıkları birtakım tedbirler akla gelmektedir. Bunlar; birkaç yangın söndürme tüpü, algılama dedektörieri, sprinkler sistemi ve basit yangın planından başka bir şey değildir. Ülkemizde hemen hemen her sanayi bölgesinde bu saydığımız klasik tedbirlerin bile olmadığını açıkça görmekteyiz. Hatta son 10 yılda çok büyük maddi zarar ve çok sayıda can kayıplarına yol açan yangın ve patlamalar da görülmektedir.
21. yy'daki bilişim ve teknolojinin en gelişmiş önlem ve tedbirlerin çok aşırıya kaçmadan ve özellikle kurulacak tesis ya da fabrikanın projelendirme ve tasarım sürecinde genel güvenlikle ilgili yapı malzemelerinin kullanılması, söndürme sisteminin ve ortamdaki işin özel¬liğine bakılarak güvenlik önlemlerinin bu safhada alınması kaçınılmaz olmuştur. Güvenlik sistemleri ya da esaslarından o tesiste meydana gelebilecek risklerin asgariye indirilmesi ya da yok edilebilmesi, bugünkü teknolojinin iyi şekilde uygulanması ve iyi eğitilmiş personel ile özel eğitimden geçmiş yöneticilerle mümkün olmaktadır. Eğitimi gerek personel, gerekse onu yöneten amir-müdür konumunda olanların bile alması gerekir. Çünkü herkesin her şeyi bilmesi düşünülemez.
Burada eğitimin önemi ve kapsamını 2 başlıkta
toplamamız mümkündür:
1 Personel eğitimi (basit yangın bilgilerini uygulama, genel tedbirler, söndürme, ilk yardım vs.)
2 Amir, yönetici eğitimi (ileri seviyede yangın-patlama-sivil savunma mevzuatı, kanun ve yönetmelikler o tesiste uygulanan söndürme sistemleri) gibi hususlardır.
Burada 2 grupta olan eğitimin; yılın belirli günlerinde, hatta yılda 2 defa periyodik olarak verilmesi yararlı olacaktır. Yangın risklerinin hazırlanması çok iyi yetişmiş kalifiye elemanlarca yapılması uygun olacaktır. Amir durumunda olan yöneticinin çalıştığı tesisin yangın risk durumunu, genişleme (yayılma) özelliğini, müdahalede hangi yöntemlerin ne şekilde kullanılacağını bilmesi gerekir. Yönetici durumunda olan kişinin de kendisinin sorumlu olduğu üst müdür ya da yönetime karşı sorumluluğunun bilincinde olması gerekir. Zaman zaman gerek resmi kurumlarda özellikle üniversitelerde düzenlenen Genel Güvenlik toplantılarına katılmaları sağlanmalıdır. Bilgilerin paylaşıldıkça zenginleşeceği unutulmamalıdır.
Bu arada son yıllarda büyük kentlerde 4562 sayılı OSB Kanun'u uygulama yönetmeliğinin 113- hükümlerine göre OSB Sorumluluk Sınırları içerisinde itfaiye birimleri oluşturulmuş ve bu birimlerce yangın güvenliği ve sertifika verilmeye başlanmıştır. OSB bünyesinde kurulan itfaiye teşkilatında yangın güvenliği konusunda ciddi çalışmalar yapıldığını görmekteyiz. Bu birimlerin de teknik yönden özellikle yangın-patlama vakalarında, daha doğrusu patlama teorisi ve patlama oluş sebeplerini akademik yönden uygulamalı olarak desteklenmesi yararlı olacaktır. Bu birimlerin sorumluluk alanı içinde üretim yapan tesisler için son derece faydalı olacaktır. Bununla birlikte, güvenlikten sorumlu amir ya da müdür konumundaki kişinin, bağlı bulunduğu tesisin güvenliği için yandaki şema¬yı çok iyi algılaması ve yorumlaması esastır.
Günümüzde Risk Gösteren Bazı Tesisler
Boya fabrikaları, Plastik enjeksiyon, Kaplama vs.
> Petrol gaz dolum boşaltım ve depolama iş alanlarında yangın ve patlamanın en yüksek olduğu yerlerdir. Burada alınan tedbir ve önlemlerin neler olduğunu amir bi¬lecektir. Yangın güvenliğinde sadece yangının yeterli olmadığı genel patlama teorisinde patlamanın sadece TNT-RDX-C3-C4 tipi patlayıcıları olmadığı, genel anlamda kapalı kaplar, basınçlı kaplar ve diğer patlama vakalarının doğru bilinmesi gerekir.

Güvenlik
Personel Güvenliği (iyi niyetli-bilgili kişiler)
Patlama ve yangın güvenliği
İleri teknoloji ve personelin eğitimi
İyi bir istihbarat ağı olmalıdır.

Ülkemizde genel güvenlik konularında bilgi üreten ve bunu uygulayan birim bulunmamaktadır. Ancak bu bilgiler akademik tarzda olmasa da, kısmen parçalı olarak başta Sivil Savunma Müdürlükleri, İtfaiye Daireleri gibi yerlerden alınmak¬tadır.
Ancak burada alınan bilgiler;
a)Yasal mevzuat
b)Genel yangın bilgisi
c)Sivil savunma planlan şeklinde ola¬caktır.

Sözünü ettiğimiz genel güvenlik bilgileri düzenlenen seminer, konferans vs. şeklinde olabilir. Bunun dışında genel kapsamlı bilgi alınacak yerler kısıtlıdır. Ancak son yıllarda bazı üniversitelerde itfaiyecilik ve Yangın Güvenliği Bölümü, Savunma ve Güvenlik Bölümlerinde bu hususlar deği¬nilmekte olup, burada okuyan öğrencilere konu öğretilmektedir.
Ülkemizde, özellikle üniversitelerde Yangın Güvenliği dalında ciddi adımlar atılmaktadır. Burada teknik bilgilerle uluslararası düzeyde bilgilerin, sizlere aktarılması önemli yararlar sağlayacaktır. Ne kadar yere, ne kadar söndürücü, hangi tür söndürücü ve diğer korunma teknolojileri nasıl ve ne şekilde yerleştirileceği, kullanılacağı bilimsel esaslara dayalı şekilde olması gerekir.
Burada özellikle yangın ve patlama riskleri olan tesislerde alınan tüm önlemlere rağmen, yangın ve patlama meydana gelmektedir. İşte burada asıl İnce nokta; o tesiste akla-mantığa gelmeyen ve görülmeyen risklerin, sebepleri ile sizlere aktarılması son derece yararlı olacaktır. Burada bazı riskler, yangın ve patlama olaylarının sık görüldüğü noktalardır.
Kritik gözle görülmeyen fiziki önlemler dışında, sıklıkla olan ve maddi-manevi zararlara yol açan hususlardan birkaçıda şunlardır.
Bunlar;
a.Tesislerde tamir-bakım ve ilave yerler (elektrik-oksijen kaynağı) yapımında sebep (metallerde ısı transfer yayılımı) ile diğer maddeleri yakmak suretiyle yangının meydana gelmesi
b.Petrol türevleri ile iştigal eden fabrikalarda üretim-dolum-boşaltım sırasında buhar ve solventlerin ortamda belli yoğunluk ve patlama sınırına gediklerinde patlama ve patlamaya bağlı yangın olayı,
c.Elektrik tesisatlarına ek yapı, iş gereği kullanılan motordaki fırçalardan şan kıvılcım ile ortamda bulunan parlayıcı madde buharları sonucu yangın ve patlama olayı,
d.Plastik-kauçuk ve plastik enjeksiyon fabrikalarında kullanılan kimyasalların difüzyon gücü ile ortama hızlıca yayılması ve akabinde ortamda havalandırma olmadığından gaz sıkısması ve patlama
e.Tesislerde çalışmaya bağlı oluşan tozlar ve bu tozların belli yoğunluğa geldiğinde toz patlaması ve yangın şeklinde ortaya çıkması,
f. Tesislerde üretim aşamasında malzemelerin mutlak suretle ısıl işlem sırasında kullanılan ısı ve buhar kazanlarının monometrelerde oluşan arıza ile aşırı ısınmaya bağlı olarak patlaması ve ardından yanma ve yangın vakaları ile ölüm ve yaralalanma olayları.

Digg Google Bookmarks reddit Mixx StumbleUpon Technorati Yahoo! Buzz DesignFloat Delicious BlinkList Furl

0 yorum: on "Endüstriyel Tesislerde Patlama-Yangın ve Personel Güvenliğinin Esasları"

Yorum Gönder

 
 
bitkisel tedavi, yemek tarifi, yabancı şarkı dinle - sitemap